Każdy z nas stawia inne wymagania tak malarstwu, jak i każdej innej artystycznej działalności człowieka. Dla niektórych jest to forma rozrywki – obrazy wówczas mają być po prostu ładne, wywoływać uśmiech na twarzy i sprawiać przyjemność naszym zmysłom estetycznym. Dla innych to sposób interpretowania rzeczywistości - wówczas w dziełach sztuki poszukują odpowiedzi na nurtujące ich pytania. Są też tacy, dla których cały proces twórczy to eksperyment i oczekują od artysty, aby ich zaskoczył - oryginalną formą, szokującym przekazem, ciekawym zestawieniem kolorów. 

Do której grupy amatorów-obserwatorów należą ci, których zainteresują (i być może zachwycą) obrazy niemieckiego artysty Georga Buhla? Na pewno będą to ludzie, którzy mają bardzo określone upodobania malarskie i są odbiorcami wymagającymi, ponieważ jego twórczość do łatwych i przyjemnych w odbiorze nie należy. Na mnie te prace działają przede wszystkim szokująco. Tak - szok estetyczny, budzący zarówno zainteresowanie, ale także pewien dystans i niesmak – bo chyba jest to najlepsze określenie uczucia, które wręcz mnie „zaatakowało”, gdy przeglądałam strony Galerii Quaggaart i natrafiłam na prace tego kontrowersyjnego malarza. 

Obrazy, o których mowa (Schwarze sonne I oraz Schwarze sonne II), ciężko przyporządkować jakiejś szkole czy kierunkowi, choć jak twierdzi sam artysta, inspiracją jest dla niego często sztuka surrealistyczna. Jego prace z pewnością prezentują bardzo specyficzne spojrzenie na świat i przekazują prawdę o nim w bardzo zdecydowanej, dla mnie wręcz wulgarnej, formie. 

Choć może właśnie o to chodzi malarzowi. Może lubi szokować odbiorcę, uwielbia wnosić trochę brutalnego erotyzmu i agresywnych treści do świata sztuki, śmiejąc się przy tym z tych, którzy marszczą brwi i wykrzywiają twarz, gdy oglądają jego „nieczyste dzieci”.

Obrazy są bardzo odważne. Mnóstwo tutaj brzydkich, zdeformowanych ciał, odkrytych członków i nagich piersi. Twarze ludzi na płótnie numer I, choć bardzo zróżnicowane, kiedy przyglądniemy im się bliżej, to jednak tak samo zniszczone, przerażające, smutne. Co łączy tych ludzi? Stoją jak na scenie, jakby czekali na jakieś brawa po nieudanym spektaklu. A w tle ukrywa się czarne słońce.

Obraz numer II jest chyba jeszcze bardziej zaskakujący, szokujący i bulwersujący. Ludzie w kagańcach, na smyczach, w skórzanych strojach, tarzają się u stóp pięknych kobiet, które mają nad nimi absolutną władzę. Nad budynkami zaś króluje…czarne słońce. Może to tylko przedstawienie? Scena z brutalnego spektaklu jakim jest nasze życie? Może jednak z jakiegoś zwykłego teatru porno? Widać bowiem wyraźnie, że postacie stoją na scenie - w górnej części obrazu znajduje się bowiem kurtyna. Bardzo ryzykowna jest próba interpretacji tych dzieł, bo może tak naprawdę nie mają one nieść żadnego przesłania. A jeśli tak, to jakie? 

Cywilizacja upada, a wszelkie moralne wartości przestają mieć rację bytu w zdemoralizowanym społeczeństwie? A jeśli artysta chciał pokazać, że w każdym z nas drzemią pewne pierwotne, zwierzęce instynkty, niepohamowana żądza seksualna i pęd do władzy? Symbolem tego „powrotu” do dzikiej, nieujarzmionej sfery naszej osobowości jest może właśnie owo czarne słońce, które odnajdujemy na obu obrazach. Tak, jak pełnia księżyca potrafi zamienić człowieka w wilkołaka, tak czarne słońce potrafi obudzić w nim najbardziej skrywane i wstydliwe fantazje? 

Hipotez jest wiele. Sam artysta podpowiada nam jednak, w którą z analitycznych ścieżek powinniśmy skręcić, chcąc rozszyfrować jego twórcze działania. Zapytany bowiem o inspiracje i cel własnej sztuki odpowiada, iż stawia sobie za cel przedstawić otaczające nas fenomeny życia społecznego, wykorzystując przy tym wszelkie środki, jakimi tylko dysponuje sztuka. W swoich dziełach dokumentuje obecne wydarzenia, ale też ostrzega przed niebezpiecznymi tendencjami w życiu politycznym i społecznym. Na podstawie tej wskazówki, każdy z nas może zbudować własną wersję interpretacyjną, pochwalić lub zanegować sposób przedstawiania społeczeństwa przez niemieckiego artystę.

Są jednak pewne fakty, z którymi chyba każdy odbiorca się zgodzi. Obrazy są wulgarne, choć może znajdzie się ktoś, kto znajdzie tu piękno i urok. Szokują poprzez bardzo agresywne, bezpruderyjne wyeksponowanie nagości. Chociaż w XXI wieku nie jest to temat tabu, to jednak taka bezpośredniość budzi pewien niesmak. Nie chcę krytykować fantazji artysty, gdyż sztuka i jej percepcja to rzecz bardzo względna, jednak dla mnie te obrazy nie są wartościowe pod względem artystycznym, estetycznym, filozoficznym czy jakimkolwiek innym. Są tylko prowokacją. A może aż prowokacją? W końcu z jakichś względów zdecydowałam się o nich napisać.

(ci, którzy są zainteresowani innymi dziełami Georga Buhla mogą odwiedzić stronę internetową www.georgbuhl.cabanova.com). 

Dominika/ Galeria QuaggaArt